Bir markanın dijital işi bugün en az dört yere dağılıyor: web sitesi, sosyal medya, mobil uygulama ve bunları birbirine bağlayan otomasyonlar. Çoğu kurumda bu işlerin her biri ayrı bir ekibe ya da serbest çalışana gidiyor. Kâğıt üstünde mantıklı görünüyor; her iş kendi uzmanına.
Sorun, işlerin arasında başlıyor.
Ayrı ekipler, ayrı markalar.
Site bir ajansta tasarlanıyor. Sosyal medya başka bir ekipte, kendi renkleriyle hazırlanıyor. Uygulamayı üçüncü bir ekip kendi alışkanlıklarıyla kuruyor. Her biri işini iyi yapıyor olabilir. Ama müşteri bu üç yüzeyi aynı marka olarak görmüyor.
Logo aynı kalıyor, ses değişiyor. Sitede resmî bir dil var, sosyal medyada başka bir kişilik, uygulamada üçüncüsü. Kampanya bir kanalda başlıyor, öteki kanal haberdar değil. Bir değişiklik istediğinizde üç ayrı ekibe üç ayrı brief yazıyorsunuz.
Marka, parçaların toplamından küçük görünmeye başlıyor.
Koordinasyon kimin işi?
İş dağıldığında koordinasyon sessizce markanın sahibine kalıyor. Kim neyi ne zaman yayınlıyor, hangi renk nerede kullanılıyor, hangi cümle hangi kanalda söyleniyor: bunların hepsini sizin takip etmeniz gerekiyor.
Bu, görünmeyen bir maliyet. Faturada yazmıyor ama her ay ödeniyor: zamanla, tutarsızlıkla ve kaçan fırsatlarla.
Bir arada tutmak bir yöntemdir.
Bu yalnız küçük markaların sorunu değil. Airbnb’nin tasarım ekibi 2016’da ürünlerinin ekranlarını basıp bir panoya yan yana dizdi ve deneyimin nerede koptuğunu gördü. Tespitleri açıktı: bir işe ne kadar çok kişi katılırsa, her biri kendi çözümünü ve tarzını getiriyor; deneyim zamanla birbirinden uzaklaşıyor.
Spotify’da da tablo benzerdi. 2019’da tasarım sistemleri Encore’u kurduklarında aynı düğme bile platformdan platforma farklıydı: boyutu, boşluğu, yazı ölçüsü ayrı ayrı.
İki şirketin çözümü de aynı oldu: renk, yazı, boşluk ve bileşen kararlarını tek bir yerde toplamak; her yüzeyin o kararı uygulaması. Airbnb’de yeni bir özellik artık bütün platformlarda aşağı yukarı aynı anda çıkabiliyordu. Tasarım toplantıları da renk ve boşluk tartışmasından çıkıp işin kendisine döndü.
Bu tutarlılık kendiliğinden olmuyor. Kararlar tek yerde durduğu için oluyor. Aynı şirketin ekipleri arasında bile bu kadar emek isteyen bir şeyi, ayrı ekiplere dağılmış bir işte sağlamak çok daha zor.
Yapay zekâ bu dengeyi değiştirdi.
Bir zamanlar her işi tek ekipte toplamak pahalıydı; her uzmanlık için ayrı kişi gerekiyordu. Bugün yapay zekâ tekrar eden işi üstleniyor. Taslak hızlanıyor, üretim hızlanıyor, otomasyon işin bir kısmını kendisi yürütüyor.
Bu, küçük bir ekibin markanın bütün dijital işini taşıyabilmesi demek. Ama hız tek başına yetmiyor. Ne söyleneceğine, neyin markaya uyduğuna karar vermek hâlâ insanın işi. Yapay zekâ işi hızlandırıyor; markayı bir arada tutan karar.
Nereden başlamalı?
Kendi markanıza bir bakın:
- Sitenizle sosyal medyanız aynı sesle konuşuyor mu?
- Bir değişikliği kaç ayrı kişiye anlatmanız gerekiyor?
- Markanızın kararları yazılı bir yerde duruyor mu?
Bu soruların cevabı sizi rahatsız ediyorsa, sorun çoğu zaman tek tek işlerde değil, aralarındadır.
Markanızın dijital işini bir arada tutmak istiyorsanız konuşalım. Kısa bir tanışma görüşmesiyle başlıyoruz.